Atık İzleme Platformu
Türkiye'nin belediye katı atık ve atık su verilerine yönelik kapsamlı analizler; üretim ve toplama eğilimleri, bertaraf yöntemleri, il bazlı dağılımlar ve arıtma performansının yıllar içindeki gelişimi.
Toplam Atık Üretimi
34.4 milyon ton
2023 yılı
Toplanan Atık
32.3 milyon ton
2023 yılı
Toplama Oranı
%93.9
2023 yılı
Toplanmayan Atık
2.1 milyon ton
2023 yılı
Atık Üretim ve Toplama Trendi (1994-2024)
1994 yılında 23,4 milyon ton olan belediye katı atık üretimi, kentleşme ve nüfus artışına bağlı olarak 2024 yılında 34,4 milyon tona ulaşmıştır (%47 artış). Aynı dönemde toplama oranı %75,7'den %93,9'e yükselmiş olup, bu durum belediye hizmetlerinin kapsamının genişletildiğini ve atık yönetimi altyapısının önemli ölçüde iyileştirildiğini göstermektedir.
Yıllık Atık Karşılaştırması (1994-2024)
Grafik, yıllık bazda toplanan (yeşil) ve toplanmayan (kırmızı) atık miktarlarını göstermektedir. 1994 yılında 5.7 milyon ton olan toplanmayan atık miktarı, 2024 yılında 2.1 milyon tona düşürülmüştür. Özellikle 2014 sonrası dönemde toplanmayan atık oranının %10'un altına inmesi, ulusal atık yönetimi politikalarının etkinliğinin bir göstergesidir.
Toplama Oranı Gelişimi (1994-2024)
Toplama oranı 1994 yılında %75,7 iken sürekli bir artış trendi izleyerek 2024'de %93,9'e yükselmiştir. 2016 yılından bu yana oran %93-94 bandında stabil kalmaktadır. Kalan kısım genellikle kırsal ve uzak yerleşim yerlerinden kaynaklanmaktadır.
Kişi Başı Günlük Atık (1994-2024)
Kişi başına düşen günlük atık üretimi, yaşam standardındaki değişimleri yansıtan önemli bir göstergedir. Türkiye'de bu değer 1994 yılında 1,10 kg/kişi-gün iken 2024'de 1,09 kg/kişi-gün seviyesine inmiştir. Bu değer AB-27 ortalamasının altında kalarak, tüketim kalıplarındaki farklılıkları yansıtmaktadır.
Toplanan Atığın Bertaraf Yöntemine Göre Dağılımı
Bertaraf yöntemlerindeki dağılım, Türkiye'nin atık yönetimi yaklaşımındaki dönüşümü göstermektedir. Düzenli depolama halen baskın yöntem olmakla birlikte, geri kazanım ve kompostlama tesislerine yapılan yatırımlar artmaktadır. Sıfır atık hedefleri doğrultusunda, 2030 yılına kadar geri dönüşüm oranının %35'e çıkarılması ve düzenli depolamaya giden atık miktarının azaltılması planlanmaktadır.
Veri Hakkında
Bu platform, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ve Çevre ve Şehircilik Bakanlığı'ndan alınan 1994-2024 dönemindeki belediye katı atık üretim ve toplama verilerini içermektedir. Veriler, ülke genelindeki atık yönetimi performansının değerlendirilmesi için kullanılabilir.